5

Değişen babalık!

AÇEV, 3-11 yaşlarında çocuğu olan babaları, “Baba Destek Eğitim Programı” ile eğitiyor. Program, babaların çocuklarını destekleyici demokratik tutumlar geliştirmesini sağlayarak çocuğun çok yönlü gelişimine katkıda bulunmayı hedefliyor. Program eğitmeni Özalkan, çalışmanın, babaların çocuklarına karşı iletişimi, ilgi ve sevgisini ifade etmesini geliştiren olumlu davranışları arttırdığını belirtti.

Emrah Bakır

Prof. Dr. Sevda Bekman’ın yaptığı bilimsel bir araştırma projesinin devamlılığını sağlamak amacıyla 1993 yılında kurulan Anne Çocuk Eğitim Vakfı (AÇEV), Türkiye’nin dört bir yanındaki ihtiyaç sahibi çocuklar, anne-babalar ve genç kadınlar için bilimsel temelli eğitim programları geliştirip uyguluyor. Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği ile ortak projeler yürüten Vakıf, 30 yıldır eğitim programları ve saha çalışmalarının yanı sıra, toplumsal farkındalığı artırmak, bilinç ve destek oluşturmak üzere farkındalık ve savunu faaliyetleri gerçekleştiriyor.

AÇEV’in, hem annelere hem de babalara yönelik gerçekleştirdiği “Baba Destek Eğitim Programı”, kadınların ve erkeklerin bir arada toplumsal cinsiyet eşitliğine dayalı ebeveynlerin hem hane içi demokrasi hem de sorumluluk bilincine dayalı çalışmalar yapıyor. “Baba Destek Eğitim Programı”, 3-6 ve 7-11 yaşları arasında çocuğu olan babalara destek vererek çocuğun çok yönlü gelişimine katkıda bulunmayı hedefliyor. Program, babaların çocuklarını destekleyici demokratik tutumlar geliştirmesini sağlayarak çocukların gelişim ve iyi olma halinin en üst seviyede gerçekleşmesini desteklemeyi amaçlıyor.

Baba Destek Programı’nda eğitmen ve yerel yönetimler alanında sosyal projeler geliştiren Hakan Özalkan ile hem projelerden hem de geleceğe yönelik çalışmalarından konuştuk.

Özalkan, toplumsal cinsiyet eşitliğinin önemine ve sağlıklı bir toplumun gelişmesine yönelik atölye ve eğitim çalışmalarının toplumsal barış için önemli olduğunu belirterek şunları söyledi:

“Toplumsal cinsiyet eşitliği farkındalığını ve hak temelli bakış açısını güçlendiren çalışmaların sosyal ve politik normlara, kalıp yargılara ve eşitsizliklere karşı ayrımcılığın ve şiddetin önlenmesi konusunda bireyin ve de toplumun kendini sorgulayacağı yeni alanlar inşa etmesine sebep olmaktadır. Kapsayıcı, eşitlikçi ve eleştirel bakış açısını yaygınlaştırmayı hedefleyen atölye ve eğitim çalışmalarının ataerkil kültürün ve hegemonik erkeklik yapısını oluşturan dil ve tutumun hanede, sosyal çevrede ve sistematik kurumlarda dönüşümünün yaratılmasında toplumsal cinsiyet eşitliği bakış açısının yaygınlaştırılması önem arz etmektedir. Birey, aile, toplum ve devlet gibi aktörlerin var olan koşullar içerisinde bir aradalığını ve sağlıklı gelişimini inşa eden eşitliği, demokratik tutumu ve toplumsal barışı önceliklendiren çalışmalar önemlidir.”

Geleneksel aile rolleri ve eşitsizliklerin sorgulanması…

Aile içi demokrasinin oluşması ve ebeveynlere yönelik toplumsal cinsiyet çalışmalarının olumlu etkileri olduğunu dile getiren Özalkan, çalışmaları hakkında şu bilgileri verdi:

“Anne Çocuk Eğitim Vakfı’nın geliştirmiş olduğu Baba Destek Eğitim Programı, 3-11 yaş aralığındaki çocukların gelişim sürecine babaların destek olmaları, hane içi demokrasi anlayışını inşa eden sorumluluk bilinciyle toplumsal cinsiyet eşitliğine duyarlı bir ebeveyn tutumu geliştirmelerini önceliklendiren bir bakış açısı sunmaktadır. Baba Destek Eğitim Programı, iletişim ve gelişim modüllerinin bir arada olduğu on üç hafta, babalara yönelik ve iki hafta da annelere yönelik olarak haftada bir, iki buçuk saat süren deneyimsel öğrenme metoduyla güçlendirilmiş bilimsel bir çalışmanın ürünüdür. Baba Destek Eğitim Programı, kolaylaştırıcısı olarak yürütmüş olduğumuz çalışmanın sonucu olarak var olan geleneksel aile rollerinin ve eşitsizliklerin sorgulanmasına alan açması sonucu babaların çocuklarına karşı iletişimini, ilgisini ve sevgisini ifade etmesini geliştiren olumlu davranışların artmasını sağlamıştır. Program çerçevesinde sunulan eğitim modelleri, zamanla babaların çocuk gelişiminde sorumluluk almalarını ve toplumsal cinsiyet eşitliğine duyarlı hane içi demokrasi anlayışını inşa edecek dil ve tutum geliştirmelerini sağlamıştır. Babaların toplumsal cinsiyet rollerinden kaynaklı yaşamış olduğu çelişkiler ve erkeklik normları çerçevesinde atanan rollere karşı direnç oluşturmalarını ve farkındalık kazanmalarını sağlayan bir arada olma haline alan açan program sorgulama ve paylaşım kapsamında sağlıklı birey, demokratik aile ve güvenli toplum ilişkisinin oluşmasını sağlamıştır. Babaların eşitsiz koşullardan ve normlardan kaynaklı var olan kültürel, sosyal ve politik alışkanlıkları, eğitim programı sayesinde bilimsel ve eleştirel bir bakış açısıyla, babaların toplumsal ve bireysel iyileşme halini, tutumlarını ve söylemlerini geliştirmiştir.”

Yerel yönetim ve demokratik kitle örgütleri ortaklığıyla çalışmalar…

Toplumsal alana yönelik iyileştirme çabaları ve demokratik bir toplumun inşası için dezavantajlı gruplar başta olmak üzere birçok alanda çalışmalar içinde olduğunu dile getiren Özalkan, sözlerini şöyle tamamladı:  

“Gençlik, çocuk, engelli, yaş almış, göç, yoksulluk, iklim, toplumsal cinsiyet eşitliği ve temel insan hakları kapsamında birçok alanda üretimler içerisinde bulundum. İleriye dönük olarak bu çalışma alanlarının kesişimselliğini ve ortaklaştığı alanların bir aradalığını güçlendiren mücadele alanlarının korunması ve geliştirilmesi açısından tüm demokratik, özgürlükçü ve barışçıl hareketlerin örgütlenme zemininin dayanışma ağı üzerinden politik anlamda yeni arayışların yaratılmasına ihtiyaçlar var. Gerek çalışma alanım gerekse gönüllülük esasına dayalı mücadele yürüttüğüm inisiyatifler çerçevesinde sürdürülebilir ve bir aradalığı sağlayan sosyal ve kültürel çalışmaların önemli olduğunu düşünüyorum. İleriye dönük olarak toplumsal etkileşimi artıran, iyilik halini inşa eden ve toplumsal cinsiyet eşitliği bilincini yaygınlaştıran interaktif, sorgulayıcı ve kesişimselliği öne çıkaracak çalışmaları, yerel yönetim ve demokratik kitle örgütleri ortaklığında geliştirmeyi amaçlıyoruz.”